Beskryf die rol van vakbonde en die Driekamerparlement tydens apartheid.

Vraag 1: Bron A

1.1 Volgens die bron het swart werkers in die 1970's te kampe gehad met:

• Lae lone
• Swak werksomstandighede

1.2 Die organisasie wat in 1985 gestig is en werkers verteenwoordig het, was die Kongres van Suid-Afrikaanse Vakbonde (COSATU).

1.3 Die Durban-stakings van 1973 was belangrik omdat dit die kollektiewe mag van swart werkers gedemonstreer het, wat gelei het tot die stigting van sterker vakbonde. Dit het 'n nuwe fase van verset teen apartheid ingelui deur die ekonomie te ontwrig en die regering onder druk te plaas vir beter werksomstandighede en lone.

1.4 Vakbonde het apartheid uitgedaag deur swart werkers te organiseer en te mobiliseer, selfs al was dit onwettig. Hulle het stakings en wegbly-aksies gebruik om die ekonomie te ontwrig en die onregverdigheid van rassediskriminasie in die werkplek bloot te lê. Deur vir gelyke lone en beter werksomstandighede te veg, het hulle direk die rassistiese strukture van apartheid ondermyn en 'n platform vir breër politieke verset geskep.

Vraag 2: Bron B

2.1 Die Driekamerparlement was 'n grondwetlike stelsel wat in 1983 deur die apartheidsregering ingestel is. Dit het drie afsonderlike parlementskamers vir Blankes, Kleurlinge en Indiërs geskep, maar Swart Suid-Afrikaners uitgesluit. Dit was 'n poging om beperkte politieke verteenwoordiging aan Kleurling- en Indiër-gemeenskappe te gee, terwyl wit minderheidsregering gehandhaaf is.

2.2 Die UDF is gestig as 'n direkte reaksie op die apartheidsregering se instelling van die Driekamerparlement in 1983, wat Swart Suid-Afrikaners uitgesluit het. Die UDF se doel was om 'n breë front van anti-apartheidsorganisasies te verenig om hierdie nuwe grondwet en ander diskriminerende beleide te opponeer, en sodoende 'n nie-rassige demokrasie te bevorder.

2.3 Volgens die bron het die UDF apartheid teengestaan deur middel van:

• Proteste
• Boikotte

2.4 "Nie-rassige demokrasie" verwys na 'n politieke stelsel waar alle burgers, ongeag hul ras, gelyke regte, geleenthede en politieke deelname het. Dit beteken dat ras nie 'n basis vir diskriminasie of voorreg is nie, en dit was die direkte teenoorgestelde van die apartheidstelsel.