Níhìn-ín ni àwọn ìdáhùn sí àwọn ìbéèrè rẹ:
Àwọn Ìbéèrè Àṣàyàn Púpọ̀:
-
Cheese jẹ́ orísun pàtàkì ti —
- C) Fats
Ìlànà: Cheese jẹ́ oúnjẹ tí ó ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọ̀rá (fats) àti protein nínú, ṣùgbọ́n láàárín àwọn àṣàyàn tí a fún, ọ̀rá jẹ́ apá pàtàkì rẹ̀.
-
Ìmọ̀tútù (turgor) ṣe pàtàkì nínú àwọn ewéko herbaceous nítorí pé ó —
- A) ń pèsè ìtìlẹ́yìn fún ewéko
Ìlànà: Ìmọ̀tútù (turgor pressure) ń fún àwọn ewéko tí kò ní igi ní agbára àti ìtìlẹ́yìn, ó sì ń dènà kí wọ́n má gbẹ.
-
Gbogbo àwọn wọ̀nyí jẹ́ oríṣi àwọn egungun àyàfi —
- B) Membranous
Ìlànà: Àwọn oríṣi egungun tí a mọ̀ ni hydrostatic, exoskeleton, àti endoskeleton. Membranous kì í ṣe oríṣi egungun.
-
Paramecium ń rìn nípasẹ̀ —
- D) ìlùlù tí ó wà ní ìṣọ̀kan ti cilia rẹ̀
Ìlànà: Paramecium jẹ́ ciliate, ó sì ń lo cilia rẹ̀ láti rìn nípasẹ̀ ìlùlù tí ó wà ní ìṣọ̀kan.
-
Àwọn iṣan so mọ́ àwọn egungun nípasẹ̀ —
- E) tendons
Ìlànà: Tendons jẹ́ àwọn iṣan líle tí ó so àwọn iṣan mọ́ àwọn egungun. Ligaments sì ń so egungun mọ́ egungun.
Àwọn Ìbéèrè Theory:
-
Yiya àwòrán vertebra tí ó wọ́pọ̀ nínú ẹranko afọ́mú:
Èmi kò lè ya àwòrán, ṣùgbọ́n àwọn apá pàtàkì tí ó yẹ kí ó wà nínú àwòrán vertebra ni:
- Body (Centrum): Apá tí ó tóbi jùlọ, tí ó sì wà ní iwájú.
- Neural Arch: Ìṣùpọ̀ egungun tí ó yí ihò neural (vertebral foramen) ká.
- Neural Spine (Spinous Process): Ìhù tí ó yọ sókè láti neural arch.
- Transverse Processes: Àwọn ìhù méjì tí ó yọ sí ẹ̀gbẹ́ láti neural arch.
- Articular Processes (Zygapophyses): Àwọn ìhù tí ó so vertebra kan mọ́ òmíràn.
- Vertebral Foramen: Ihò tí ó wà láàárín body àti neural arch, tí ó sì gbé spinal cord.
-
Àwọn oríṣi egungun mẹ́ta àti ìlànà méjì nínú wọn:
Àwọn oríṣi egungun mẹ́ta ni:
- Hydrostatic Skeleton: Egungun tí ó dá lórí omi.
Ìlànà: Ó jẹ́ àpò tí ó kún fún omi tàbí omi ara tí ó wà lábẹ́ ìfúnpá. Àwọn ẹranko bíi earthworm àti jellyfish ń lo èyí láti gbé ara wọn dúró àti láti rìn. Ìfúnpá omi yìí ń fún wọn ní agbára àti ìtìlẹ́yìn.
- Exoskeleton: Egungun tí ó wà lóde ara.
Ìlànà: Ó jẹ́ ìpele líle tí ó bo ara ẹranko láti ìta. Ó ń pèsè ààbò àti ìtìlẹ́yìn fún ara. Àwọn ẹranko bíi kòkòrò (insects) àti crabs ní exoskeleton. Wọ́n gbọ́dọ̀ yí exoskeleton wọn padà (molt) bí wọ́n bá ń dàgbà.
- Endoskeleton: Egungun tí ó wà nínú ara.
-
Kí ni Joint?
Joint jẹ́ ibi tí àwọn egungun méjì tàbí jù bẹ́ẹ̀ lọ ti pàdé tàbí ti so pọ̀. Wọ́n ń jẹ́ kí ara lè rìn tàbí yípo, wọ́n sì ń pèsè ìrọ̀rùn fún ìrìn.
-
Kí ni Muscles?
Muscles jẹ́ àwọn iṣan ara tí ó ní agbára láti fà àti láti sún, èyí tí ó ń fa ìrìn àti ìṣesí nínú ara. Wọ́n ṣe pàtàkì fún gbígbé ara, gbígbé nǹkan, àti fún àwọn iṣẹ́ ara mìíràn bíi mímí àti ìṣàn ẹ̀jẹ̀.
-
Sọ oríṣi iṣan mẹ́ta àti ìlànà wọn:
Àwọn oríṣi iṣan mẹ́ta ni:
- Skeletal Muscles (Iṣan Egungun):
Ìlànà: Àwọn iṣan wọ̀nyí ni ó so mọ́ àwọn egungun nípasẹ̀ tendons, wọ́n sì jẹ́ iṣan tí a lè darí (voluntary). Wọ́n ń jẹ́ kí a lè rìn, gbégbè, àti ṣe àwọn ìṣesí mìíràn tí a mọ̀ọ́mọ̀ ṣe. Wọ́n ní àwọn ìlà (striations) tí ó hàn kedere.
- Smooth Muscles (Iṣan Dídán):
Ìlànà: Àwọn iṣan wọ̀nyí ni a kò lè darí (involuntary), wọ́n sì wà nínú àwọn ògàn inú ara bíi ikùn, ìfun, àti ògàn ẹ̀jẹ̀. Wọ́n ń ṣe àwọn iṣẹ́ bíi títún oúnjẹ lọ àti ṣíṣàn ẹ̀jẹ̀ láìsí pé a mọ̀ọ́mọ̀ darí wọn. Wọn kò ní ìlà.
- Cardiac Muscles (Iṣan Ọkàn):
Ìlànà: Àwọn iṣan wọ̀nyí ni a kò lè darí (involuntary), wọ́n sì wà nínú ògàn ọkàn nìkan. Wọ́n ń fa ìlù ọkàn tí ó ń fa kí ẹ̀jẹ̀ lè ṣàn káàkiri ara. Wọ́n ní ìlà bíi skeletal muscles, ṣùgbọ́n wọ́n ní àwọn ànímọ́ pàtàkì tí ó jẹ́ tiwọn nìkan.
That's 2 down. 3 left today — send the next one.